W skrócie
- Bardzo odporny na suszę — magazynuje wodę w mięsistych liściach.
- Wymaga pełnego słońca i przepuszczalnego podłoża.
- Żel z miąższu wykorzystywany jest w kosmetyce i pierwszej pomocy przy oparzeniach.
- Lateks pod skórką liścia jest toksyczny dla zwierząt i silnie przeczyszczający.
- Najczęstszy błąd w uprawie to przelanie.
Dane botaniczne
- Rodzina
- Złotogłowowate (Asphodelaceae)
- Wysokość
- 0.3–0.6 m
- Szerokość
- 0.3–0.6 m
- Pokrój
- Kępowy
- Tempo wzrostu
- Wolne
- Stanowisko
- Słońce
- Gleba
- Piaszczysta
- Odczyn
- pH 6–7.5
- Wilgotność
- Sucha
- Kwitnienie
- Marzec–Maj
- Mrozoodporność
- USDA 9a–11b
- Rozmnażanie
- Przez podział
Charakterystyka
Sukulent tworzący rozetę grubych, mięsistych, lancetowatych liści o ząbkowanych brzegach, wypełnionych przezroczystym żelem. Dojrzałe rośliny wytwarzają wysokie pędy z rurkowatymi, żółtymi lub pomarańczowymi kwiatami.
Uprawa i pielęgnacja
Podlewanie
Mięsiste liście magazynują wodę. Podlewać obficie, ale dopiero po całkowitym przeschnięciu podłoża — przelanie powoduje gnicie.
Nawożenie
Niewymagający — oszczędne nawożenie w sezonie wzrostu.
Sadzenie
Przepuszczalne podłoże do kaktusów; doniczka z otworem odpływowym, najlepiej gliniana.
Przycinanie
Odcinać zewnętrzne, dojrzałe liście u nasady — to z nich pozyskuje się żel.
Rośliny towarzyszące
Dobre sąsiedztwo
Identyczne wymagania — pełne słońce, przepuszczalne podłoże, rzadkie podlewanie; naturalne towarzystwo w kompozycjach sukulentowych.
Złe sąsiedztwo
Wspólne podłoże utrzymywane w wilgoci prowadzi do gnicia korzeni aloesu.
Poziom dowodu wskazuje, czy zależność jest poparta badaniami, obserwacją czy tradycją ogrodniczą.
Choroby i szkodniki
Toksyczność
| Dla kogo | Poziom | Uwagi |
|---|---|---|
| Ludzie | Lekka | Żel z miąższu jest wykorzystywany zewnętrznie, ale warstwa lateksu pod skórką liścia działa silnie przeczyszczająco i podrażniająco. |
| Psy | Umiarkowana | Lateks aloesu jest toksyczny dla psów i kotów przy spożyciu. |
| Koty | Umiarkowana | — |
Historia i pochodzenie
Aloes jest jedną z najstarszych roślin leczniczych — wzmianki o jego zastosowaniu pochodzą ze starożytnego Egiptu, Grecji i Mezopotamii. Do dziś szeroko wykorzystywany w kosmetyce i medycynie naturalnej.
Zastosowanie
Do jasnych, słonecznych parapetów, upraw balkonowych latem oraz jako domowa roślina lecznicza — żel stosuje się zewnętrznie na drobne oparzenia i podrażnienia skóry.
Ciekawostki
- Żel aloesowy w około 99% składa się z wody, resztę stanowią związki aktywne.
- Aloes prowadzi metabolizm CAM, otwierając aparaty szparkowe nocą, by ograniczyć utratę wody w upale.
Najczęstsze pytania
Dlaczego liście aloesu robią się brązowe i miękkie?
To zwykle objaw przelania i gnicia korzeni. Ogranicz podlewanie, sprawdź drenaż i przesadź roślinę do suchego, przepuszczalnego podłoża, usuwając zgniłe fragmenty.
Jak często podlewać aloes?
Rzadko — co około 2 tygodnie latem i raz na miesiąc zimą, zawsze po całkowitym przeschnięciu podłoża. Aloes znacznie lepiej znosi suszę niż nadmiar wody.
Czy żel aloesowy z rośliny domowej można stosować na skórę?
Świeży żel z miąższu bywa stosowany zewnętrznie na drobne podrażnienia, ale należy unikać żółtawego lateksu tuż pod skórką liścia, który silnie drażni. W razie wątpliwości warto zachować ostrożność i skonsultować się ze specjalistą.
Źródła
- Plants of the World Online (POWO)Baza danych (GBIF, POWO…)
- RHS — Aloe veraInstytucja / ogród botaniczny
Moja notatka
Prywatna notatka do tej rośliny — zapisywana w Twojej przeglądarce.